Đình Thần Tân Đức tọa lạc tại ấp 8, phường An Xuyên, tỉnh Cà Mau.
Đình thần Tân Đức được cư dân địa phương cùng nhau dựng nên ngôi miếu (bằng cây lá địa phương) để phụng thờ “Thành Hoàng Bổn Cảnh” với mong muốn được các vị thần che chở cho người dân trong thôn được an cư lạc nghiệp. Vào khoảng năm 1840, người dân đã tôn tạo ngôi miếu thành ngôi đình với tên gọi là Đình thần Tân Đức và tiếp tục thờ “Thành Hoàng Bổn Cảnh”. Đến ngày 29/11/1852, Đình thần Tân Đức được vua Tự Đức ban sắc phong thần.
Giống như các đình khác, Đình thần Tân Đức thờ gồm án thờ Thần, Tiền Hiền khai khẩn, Hậu Hiền khai cơ, Tả Ban liệt vị, Hữu Ban liệt vị, Tiên Sư chư vị, nhưng có điểm khác so với các đình khác là có thờ Táo Quân chư vị, Vong nhân, Tổ nhạc và thờ Ngũ Hành Nương Nương.
Từ sau khi dựng nên ngôi đình cho đến nay, hàng năm, cư dân địa phương tổ chức hai lễ lớn là Lễ Thượng điền diễn ra trong một ngày 11 tháng 5 Âm lịch và Lễ hội Kỳ yên diễn ra vào hai ngày 30 tháng 11 và 01 tháng 12 Âm lịch, để ghi nhớ công ơn của các vị thần, các bậc Tiền hiền đã có công gìn giữ, bảo vệ xóm làng yên ổn, no ấm, cầu cho quốc thái dân an, mưa thuận gió hoà, mùa màng bội thu.
Tổng diện tích đất của đình đang quản lý khoảng 3.557m². Phần diện tích khoanh vùng bảo vệ di tích có tổng diện tích 146,11m².
Tại đình còn lưu giữ các hiện vật là Sắc thần. Các hiện vật mua năm 2010, gồm: Mỏ bằng gỗ mít; chiêng bằng đồng; trống; các lư hương, chân đèn và các vật dụng trên các bàn thờ.
Đình thần Tân Đức là một trong những ngôi đình được xây dựng sớm, với lịch sử lâu đời và hào hùng, góp phần xác định lịch sử khai khẩn vùng đất Cà Mau, sự hình thành cộng đồng dân cư, khẳng định chủ quyền lãnh thổ trên vùng đất mới, là cơ sở pháp lý quan trọng khẳng định chủ quyền của vùng đất đã được xác lập thời nhà Nguyễn.
Đình là chỗ dựa tinh thần, là nơi bảo vệ lịch sử, nơi lưu giữ những phong tục, tập quán, tín ngưỡng truyền thống của dân tộc, giáo dục đạo đức cho cộng đồng dân cư trong công cuộc khai khẩn, đấu tranh sinh tồn qua hàng trăm năm.
Thông qua các hoạt động của lễ, hội sẽ cố kết mối quan hệ xã hội trong cộng đồng dân cư, bảo tồn và phát huy giá trị lịch sử, văn hóa làng xã, lan tỏa truyền thống uống nước nhớ nguồn, nhắc nhở con cháu giữ gìn đạo đức, lối sống, phẩm hạnh, đoàn kết yêu thương nhau và hướng thiện. Các hoạt động sinh hoạt văn hóa, văn nghệ đã góp phần thỏa mãn nhu cầu giải trí của Nhân dân.
Ngoài ra, qua 2 cuộc kháng chiến vệ quốc của dân tộc, đình cũng là nơi tụ họp và hoạt động của những người yêu nước trong vùng, Nhân dân và Ban Quản trị đình vào các thời kỳ khác nhau đã có nhiều đóng góp tích cực trong 2 cuộc kháng chiến vệ quốc, đã chấp nhận thiệt hại về con người và tài sản để góp phần đấu tranh giành thắng lợi chung cho dân tộc, đem lại cuộc sống ấm no, hòa bình cho đất nước hôm nay.
Ngày 21/9/2023, Chủ tịch UBND tỉnh đã ký Quyết định số 1692/QĐ-UBND về việc xếp hạng Đình Thần Tân Đức, hiện tọa lạc tại Ấp 8, phường An Xuyên, tỉnh Cà Mau là di tích lịch sử cấp tỉnh.
BẢN ĐỒ CHỈ ĐƯỜNG