Miếu Bà Thủy Long, tọa lạc tại ấp Thanh Tùng, xã Thanh Tùng. Miếu còn có các tên gọi khác là Thủy Long cung Thần Nữ; Miếu Bà Thủy Long Thần Nữ; Miếu Thủy Long…
Miếu Bà Thủy Long, tại ấp Thanh Tùng được thành lập vào khoảng năm 1820, do 02 ông Tô Minh Chánh và Nguyễn Văn Lành đến khai khẩn nơi này và xây cất lên 2 ngôi miếu. Một ngôi thờ Sơn Thần (nay là miếu Ông Hổ) nằm trong khuôn viên miếu Bà Thủy Long. Một ngôi thờ Thủy Thần (chính là miếu Bà Thủy Long ngày nay). Miếu ban đầu được dựng lên bằng cột tràm, lợp lá dừa nước. Miếu thờ được xây dựng trong không gian tương đối rộng, có cổng chào, sân miếu, được bày trí như một đình thần, có tả ban, hữu ban, tiền hiền, hậu hiền, tiên sư, chúa tể sơn lâm…
Miếu thờ Bà Thủy Long là nơi ghi dấu của quá trình khai hoang, mở cõi của cộng đồng người Việt trên vùng đất mới. Từ 2 kiến họ ban đầu (Tô, Nguyễn), trải qua gần 200 năm, đã phát triển thành cộng đồng dân cư đông đúc với hơn 60 kiến họ. Cũng gần 200 năm qua, người dân xã Thanh Tùng và nhân dân các vùng lân cận đã duy trì việc thờ cúng Bà Thủy Long thần nữ, mà ngày nay trở thành tín ngưỡng đặc trưng của cư dân vùng sông nước Cà Mau.
Ngày cúng lệ hàng năm được tổ chức vào ngày 16 và 17/2 âm lịch, gọi là lễ Kỳ yên (cầu an). Ngoài lễ cúng Kỳ yên, vào các ngày rằm lớn, mùng một hàng tháng, hay các ngày vía hoặc Tết Nguyên đán hàng năm, nhiều người mang lễ vật đến đây cúng viếng.
Lễ cúng Miếu Bà Thủy Long ở ấp Thanh Tùng có ý nghĩa giáo dục truyền thống “Uống nước nhớ nguồn”, nhắc nhở con cháu giữ gìn đạo đức, lối sống, đoàn kết, yêu thương nhau.
Về giá trị văn hóa, di tích góp phần khẳng định sự tồn tại của tín ngưỡng thờ Thủy Long thần nữ trên vùng đất Cà Mau như một tín ngưỡng đặc trưng, là hình thức tín ngưỡng dân gian gắn liền với cư dân miền sông nước, đã tồn tại hàng trăm năm qua trong đời sống tinh thần người dân Nam Bộ nói chung, người Cà Mau nói riêng. Di tích Miếu Bà Thủy Long trở thành nơi gắn kết cộng đồng, nơi tổ chức các sinh hoạt văn hóa lành mạnh, góp phần ổn định trật tự xã hội, xây dựng đời sống văn hóa ở địa phương.
Ngày 08/6/2020, Miếu Bà Thủy Long, ở ấp Thanh Tùng, xã Thanh Tùng được Chủ tịch UBND tỉnh Cà Mau ký quyết định xếp hạng di tích lịch sử cấp tỉnh.
BẢN ĐỒ CHỈ ĐƯỜNG